4.5. Περίπτωση Καλής Πρακτικής: ETXEGOXO.

Ξεκινώντας από το Επαρχιακό Συμβούλιο της Gipuzkoa, η στρατηγική AdinBerri προτείνει μια περιεκτική στρατηγική για να αντιμετωπίσει το ζήτημα της γήρανσης του πληθυσμού και της βελτίωσης της ποιότητας ζωής των ηλικιωμένων στην επαρχία της Gipuzkoa.

Στα πλαίσια της περιεκτικής στρατηγικής, μία από τις γραμμές που προτείνονται είναι η επιχορήγηση στρατηγικών και καινοτόμων έργων στην περιοχή για την γήρανση.

Ανάμεσα στα έργα τα οποία επιχορηγήθηκαν για το 2018, είναι το έργο ETXEGOXO (=Σπίτι μου – σπιτάκι μου, στα Βασκικά).

Τι είναι το ETXEGOXO?

Το ETXEGOXO είναι ένα έργο που στοχεύει στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ατόμων με άνοια, μέσα στα σπίτια τους.

Το ETXEGOXO στοχεύει στη δημιουργία μιας σειράς εργαλείων που επιτρέπουν τη προληπτική δράση στις κατοικίες αυτές, και τα οποία δρουν ως διευκολυντικά στοιχεία για την ελαχιστοποίηση της επίδρασης των τύπων άνοιας στα άτομα που πάσχουν και τους/τις φροντιστές τους, και επιμηκύνουν την αυτονομία τους μέσα στο σπίτι.

Με αυτό το τρόπο, προορίζεται να συμβάλλει στην ανταπόκριση των αναγκών και των προτιμήσεων των ηλικιωμένων που έχουν ανιχνευθεί κοινωνικά – από τη μια πλευρά, της επιμήκυνσης του χρόνου παραμονής στο σπίτι, και από την άλλη, των προληπτικών δράσεων που στοχεύουν στη καθυστέρηση πιο περίπλοκων, και ακριβών δράσεων, προτείνοντας εξειδικευμένες λύσεις για τη ομάδα των ατόμων με άνοια και τις οικογένειές τους, πέρα από τις υπάρχουσες φυσικές προσαρμογές που έχουν αναληφθεί ήδη.

Ποιοι είναι εταίροι στο ETXEGOXO?

ERROTU: Ανθρωποκεντρικό Αρχιτεκτονικό Γραφείο (συντονιστές)

UPV: Σχολή αρχιτεκτονικής του Πανεπιστημίου της Χώρας των Βάσκων.

AFAGI: Σύλλογος Συγγενών και Φίλων Ατόμων με Αλτσχάιμερ και άλλους τύπους Άνοιας της Gipuzkoa.

BEATRIZ MORAL: Διδάκτορας Ανθρωπολόγος.

LIQUID DINAMIC: Καλλιτεχνικό Εργαστήριο δημιουργίας πολυμέσων

Με ποιο τρόπο ανέπτυξαν το ETXEGOXO?

Χρησιμοποιώντας συνεχώς ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ:

• Οικογενειακά εργαστήρια για άτομα με Αλτσχάιμερ.
• Διεξοδικές συνεντεύξεις κατ’ οίκον με άτομα με Αλτσχάιμερ και τους/τις φροντιστές τους.
• Μελέτη και ανάλυση τεκμηρίωσης διεθνών εμπειριών.

Τι έχει αναπτυχθεί στο ETXEGOXO?

• GUÍAGOXO: Οδηγός με συμβουλές που βοηθούν τα άτομα με γνωστική εξασθένιση να προσαρμοστούν στα σπίτια τους
• ΦΥΛΛΑΔΙΟ Σύνοψης
• ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ.

www.etxegoxo.eus

A. GUÍAGOXO:

Συμβουλές που βοηθούν τα άτομα με γνωστική εξασθένιση να προσαρμοστούν στα σπίτια τους.

Χαρακτηριστικά: Characteristics:

-Απλός σχεδιασμός, ευέλικτος, με εικόνες που αναπαριστούν τις συμβουλές, χρήσιμος.

Περιεχόμενα:

-Άμεσο περιβάλλον.

Παρόλο που ο οδηγός επικεντρώνεται στο να δίνει κατευθυντήριες γραμμές για την προσαρμογή των κατοικιών, σε ανταπόκριση με τις γενικές απαιτήσεις των ασθενών με άνοια (ή των ηλικιωμένων) «στο σπίτι», είναι απαραίτητο να λάβουμε υπόψη ότι αυτή η προσαρμογή και εξατομίκευση του χώρου, δεν μπορεί να περιορισθεί μόνο στον εσωτερικό σχεδιασμό των κατοικιών. Θα πρέπει αυτό να επεκτείνεται στο κοντινό ή κοινοτικό περιβάλλον, έως και τον αστικό σχεδιασμό. Δεν μπορούμε να αυτοπεριοριζόμαστε στην επινόηση τέλεια «προσαρμοσμένων» στεγαστικών λύσεων, εάν δεν επιθυμούμε να χτίσουμε χρυσά κλουβιά που μπορούν να παράγουν βλαβερές συνέπειες όπως η κοινωνική απομόνωση.

Όλοι οι χώροι είναι διασυνδεδεμένοι: το σπίτι, οι κοινόχρηστοι χώροι των κτιρίων, οι δρόμοι, οι πλατείες, τα πάρκα, οι εμπορικές εγκαταστάσεις, οι εγκαταστάσεις ελεύθερου χρόνου, οι μεταφορές, δεν πρέπει να γίνονται αντιληπτά ως απομονωμένοι σύνδεσμοι χωρίς επικοινωνία μεταξύ τους.

-Το σπίτι των ατόμων που προσφέρουν φροντίδα.

Ο ρόλος των φροντιστών είναι θεμελιώδης, εφόσον χωρίς τη παρουσία τους, η αξιοπρέπεια και η ποιότητα ζωής των ατόμων με γνωστική εξασθένιση δεν θα εξασφαλιζόταν. Στην πραγματικότητα, οι φροντιστές φροντίζουν ώστε να ικανοποιούν πρακτικά όλες τις ανάγκες τους, και να ανταποκρίνονται σε όλες τις ανεπάρκειες ή δυσκολίες που παρουσιάζουν τα καταλύματα που ζουν.

Θα μπορούσε ακόμα να πει κανείς, ότι ορισμένες στιγμές, οι φροντιστές καλούνται να καλύψουν όλα τα κενά στα σπίτια και τα περιβάλλοντα των ατόμων με γνωστική εξασθένιση.

Εάν επιθυμούμε να εξελίξουμε τις αρχές της στεγαστικής προσαρμογής για τα άτομα με γνωστική εξασθένιση, πρέπει να λάβουμε υπόψη μας το αναπόφευκτο γεγονός ότι, τουλάχιστον ένας/μια φροντιστής θα ζει σε αυτό το σπίτι ταυτόχρονα, αντιμετωπίζοντας τη μεγάλη ευθύνη της αποφυγής όλων των εμποδίων και τη διατήρηση της ευημερίας του ατόμου που φροντίζει.

-Γενικά χαρακτηριστικά στοιχεία.

1_ τάξη

2_ χρώμα και αντίθεση

3_ φωτισμός

4_ έπιπλα

5_ εγκαταστάσεις και αξεσουάρ

6_ δωμάτιο: ακουστική και θέρμανση

7_ δάπεδο

8_ πόρτες και παράθυρα

9_ διακόσμηση και έργα τέχνης

-Μέρη του σπιτιού.

10_ είσοδος

11_ κουζίνα

12_ τραπεζαρία

13_ σαλόνιng

14_ υπνοδωμάτιο

15_ μπάνιο

Β. ΦΥΛΛΑΔΙΟ Σύνοψης

Το φυλλάδιο σύνοψης του Οδηγού σχεδιάστηκε για να διανεμηθεί σε συλλόγους, δημαρχεία, και φορείς που εργάζονται με άτομα με Αλτσχάιμερ, και άλλους τύπους άνοιας.

Γ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Η πιλοτική φάση διενεργήθηκε με 16 φοιτητές της αρχιτεκτονικής.

Υπήρξαν 3 κοινά θεωρητικά εργαστήρια, τα οποία συνδυάστηκαν με πρακτική εξάσκηση, η οποία έγινε σε ομάδες εργασίας, με συνολική διάρκεια μιας εβδομάδας.

Στο τέλος της εβδομάδας, κάθε ομάδα παρουσίασε τη δουλειά της στη τάξη, στους υπόλοιπους συμφοιτητές τους.

Στο τέλος του προγράμματος,  αξιολογήθηκε το επίπεδο ικανοποίησης των συμμετεχόντων, το οποίο κρίθηκε πολύ υψηλό, και η μεγάλη πλειοψηφία αυτών, εκδήλωσε πολύ μεγάλο ενδιαφέρον, στη συνέχιση της εκπαίδευσης πάνω σε αυτό θέμα.